Temia AAC

บทเรียน

จากบัตรใบแรกไปจนถึงกระดานสื่อสารที่พอดีกับลูกของคุณ ใช้เวลาราว 15 นาที

สารบัญ

  1. เริ่มใช้แอป
  2. พูด: คำและประโยค
  3. ใช้โฟลเดอร์
  4. เปิดโหมดแก้ไข
  5. เปลี่ยนบัตร
  6. บัตรและโฟลเดอร์ใหม่
  7. ซ่อนแทนที่จะลบ
  8. เสียง ความเร็ว และภาษา
  9. โปรไฟล์สำหรับเด็กหลายคน
  10. สำรองและย้ายข้อมูล
  11. การใช้งานที่เข้าถึงได้
  12. แป้นพิมพ์ ประโยค และเต็มจอ
  13. ใช้แบบไม่ต่อเน็ตและการติดตั้ง
  14. ข้อแนะนำจากงาน AAC

1. เริ่มใช้แอป

1 เปิด

ไปที่ temia.online หรือเปิดแอปที่ติดตั้งไว้ ไม่ต้องลงชื่อเข้าใช้ และเมื่อเปิดครั้งแรกระบบจะสร้างโปรไฟล์พร้อมคลังคำครบถ้วนให้เองโดยอัตโนมัติ

Temia รู้ภาษาจากเครื่องของคุณ ถ้าแท็บเล็ตตั้งเป็นภาษาไทย เมนูและบัตรจะเป็นภาษาไทย ทันที

2 หน้าจอต้อนรับ

เมื่อเปิดครั้งแรกสุดจะมีข้อความสั้น ๆ อธิบายขั้นตอนที่สำคัญที่สุด กด “มาคุยกันเถอะ!” แล้วข้อความนั้นจะปิดไปถาวร

2. พูด: คำและประโยค

3 พูดหนึ่งคำ

แตะบัตรใบหนึ่ง คำนั้นจะถูกออกเสียงทันทีและปรากฏด้านบนใน แถบประโยค

4 ประกอบเป็นประโยค

แตะบัตรหลายใบต่อกัน เช่น ฉัน อยาก ดื่ม คำทั้งหมดจะมา รวมกันในแถบประโยค

ฉัน
อยาก
ดื่ม

แตะแถบประโยคแล้วจะได้ยินทั้งประโยค

5 แก้ไข

ที่ปลายแถบประโยคมีสัญลักษณ์สองอัน ปุ่มลบย้อนหลังจะเอาคำสุดท้ายออก ส่วนถังขยะจะล้าง ทั้งแถบ

3. ใช้โฟลเดอร์

6 เข้าโฟลเดอร์

ที่ขอบหน้าแรกจะเห็นบัตรสีเทาที่มีกรอบ นั่นคือโฟลเดอร์ (อาหาร เครื่องดื่ม ความรู้สึก คน สัตว์ การเล่น เสื้อผ้า ร่างกาย บ้าน สถานที่ โรงเรียน สี และ ตัวเลข) แตะครั้งเดียวก็เปิด

หลังจากเลือกคำแล้ว แอปจะกลับมาที่หน้าแรกเอง เพื่อให้คำที่ใช้บ่อย ที่สุดอยู่ห่างเพียงการแตะครั้งเดียวเสมอ

7 กลับหน้าแรก

ในโฟลเดอร์จะมีสัญลักษณ์รูปบ้านปรากฏด้านบน กดแล้วกลับได้ทุกเมื่อ

4. เปิดโหมดแก้ไข

8 แตะแม่กุญแจ

ด้านบนมีสัญลักษณ์แม่กุญแจ เมื่อใส่รหัส PIN 1234 แล้ว แอปจะเข้าสู่โหมด แก้ไข สังเกตได้จากแถบสีใต้หัวเรื่อง

รหัส PIN ป้องกันไม่ให้เด็กเผลอเปลี่ยนบัตรระหว่างสื่อสาร มันไม่ใช่กุญแจเพื่อความ ปลอดภัย แต่เป็นแนวกันสะดุด

โหมดแก้ไขจบเองโดยอัตโนมัติ หลังปิดแอป โหมดพูดตามปกติจะกลับมาทำงาน เด็กจึงไม่มีทางติดอยู่ในโหมดแก้ไขโดยไม่ตั้งใจ

5. เปลี่ยนบัตร

9 แตะบัตร

ในโหมดแก้ไข ให้แตะบัตรใบหนึ่ง จะมีหน้าต่างเปิดขึ้นพร้อมการตั้งค่าทั้งหมดของบัตรนั้น

10 เลือกรูป

“เลือกรูป” ให้คุณค้นในสัญลักษณ์ราว 3,400 แบบที่มาพร้อมแอป พิมพ์คำหนึ่งคำ (ชื่อรูป เป็นภาษาอังกฤษ เช่น dog, car, bed) แล้วเลือกรูป

11 ใช้รูปของตัวเอง

รูปของตัวเองยิ่งชัดเจนกว่า ตุ๊กตาตัวจริง ยายของเด็กเอง แก้วใบนั้นในครัว ใช้ “จากคลังภาพ” เพื่อเลือกรูปจากเครื่อง ส่วนแอปบน Android และ iPhone ยังมี “ถ่ายรูป” ให้ด้วย

สุดท้ายแตะ บันทึก

6. สร้างบัตรและโฟลเดอร์ใหม่

12 แตะบัตรเครื่องหมายบวก

ในโหมดแก้ไข ทุกช่องว่างจะแสดงบัตรที่มีเครื่องหมายบวก เมื่อหน้าเต็ม แอปจะเพิ่มแถวว่างให้เองโดยอัตโนมัติ

13 บัตรหรือโฟลเดอร์

แอปจะถามว่า “คุณต้องการเพิ่มอะไร”:

ใส่ข้อความแล้วยืนยันด้วย “สร้าง” ส่วนรูปจะเพิ่มภายหลังโดยแตะที่บัตรใหม่

14 เข้าไปในโฟลเดอร์

ในโหมดแก้ไข บัตรโฟลเดอร์ทุกใบจะมีสัญลักษณ์โฟลเดอร์อยู่ด้านล่าง กดเพื่อเข้าไปข้างใน แล้วสร้างบัตรเพิ่ม และโฟลเดอร์เพิ่ม ในนั้นได้ ซ้อนลึกเท่าที่ต้องการ

แบบนี้ก็จะได้ เช่น ครอบครัวของฉัน → ปู่ย่าตายาย หรือ ศูนย์เด็กเล็ก → วงกลมตอนเช้า

7. ซ่อนบัตรแทนที่จะลบ

15 ใช้สัญลักษณ์รูปตา

ในโหมดแก้ไข บัตรทุกใบมีรูปตาอยู่ด้านบน กดแล้วบัตรจะถูกซ่อน เด็กจะไม่เห็น แต่ช่องของ บัตรยังถูกจองไว้

ทำไมจึงไม่ควรลบ เด็กจดจำตำแหน่งของบัตรเป็นรูปแบบการเคลื่อนไหว คล้ายการพิมพ์ดีดโดยไม่มองแป้น ถ้าบัตร ขยับ ก็ต้องเรียนรู้ใหม่ทั้งหมด จึงควรเริ่มด้วยบัตรที่มองเห็นเพียงไม่กี่ใบ แล้วค่อย ๆ เปิดเพิ่มตามเวลา แทนที่จะจัดเรียงใหม่

8. เสียง ความเร็ว และภาษา

16 เปิดการตั้งค่า

รูปเฟืองด้านบนเปิดการตั้งค่า ในนั้นมี:

เสียงมาจากเครื่องของคุณ ไม่ได้มาจากเรา ถ้าเสียงใดฟังไม่เป็นธรรมชาติ ให้ติดตั้งชุดภาษาเพิ่มในการตั้งค่าของเครื่อง บน Windows เสียง “Natural” ใน Microsoft Edge ฟังดีกว่ามาก ส่วนบน Android บริการอ่านออกเสียงของ Google ช่วยได้

9. โปรไฟล์สำหรับเด็กหลายคน

17 สร้างโปรไฟล์ใหม่

ในการตั้งค่าใต้หัวข้อ “โปรไฟล์” ปุ่ม “โปรไฟล์ใหม่” จะสร้างคลังคำอีกชุดหนึ่ง สำหรับ พี่น้อง หรือสำหรับเด็กหลายคนในห้องเรียนที่ใช้แท็บเล็ตเครื่องเดียวกัน แต่ละโปรไฟล์มี บัตร ภาษา และเสียงของตัวเอง

การสลับใช้เพียงแตะที่ชื่อครั้งเดียว

10. สำรองและย้ายข้อมูล

18 ส่งออกโปรไฟล์

“ส่งออกโปรไฟล์” จะสร้างไฟล์ที่มีบัตร หน้า ประโยค และการตั้งค่าทั้งหมด เก็บไฟล์นั้น ไว้ให้ดี เพราะเป็นสำเนาสำรองของคุณหากเครื่องหายหรือพื้นที่เก็บของเบราว์เซอร์ถูกลบ

19 นำเข้าโปรไฟล์

“นำเข้าโปรไฟล์” จะอ่านไฟล์แบบนั้นกลับเข้ามา บนเครื่องอื่นก็ได้ การนำเข้าจะสร้าง โปรไฟล์ใหม่เสมอ และไม่เขียนทับข้อมูลเดิม

20 ซิงค์บนคลาวด์ (ตามความสมัครใจ)

ถ้าต้องการ สร้างบัญชีฟรีแล้วอัปโหลดโปรไฟล์ขึ้นคลาวด์ได้ จากนั้นจะโหลดคลังคำชุด เดียวกันลงหลายเครื่องได้ ซึ่งมีประโยชน์เมื่อบ้านและโรงเรียนอยากใช้กระดานเดียวกัน สำเนาสำรองแต่ละชุดมีรหัสแบ่งปันสำหรับผู้ดูแล หากไม่มีบัญชี ก็ไม่มีข้อมูลใดออกจาก เครื่อง

21 แลกเปลี่ยนกับโปรแกรมอื่น

ใต้หัวข้อ “แลกเปลี่ยนกระดาน” คุณส่งออกกระดานเป็นรูปแบบเปิด Open Board Format (.obz) ได้ หรือจะนำเข้ากระดานจากโปรแกรม AAC อื่น เช่น CoughDrop หรือ Cboard ก็ได้ คลังคำเป็นของคุณและยังเคลื่อนย้ายได้เสมอ

11. การใช้งานที่เข้าถึงได้

22 เวลากดค้าง

สำหรับเด็กที่มือไม่นิ่ง ให้ตั้งเวลากดค้าง (0 ถึง 1,000 มิลลิวินาที) การแตะจะนับก็ ต่อเมื่อนิ้ววางนิ่งนานพอ ส่วนการเผลอปัดโดนจะถูกละเลย

23 การกวาดด้วยสวิตช์

สำหรับเด็กที่ชี้ไม่แม่นยำ ให้เปิด “การกวาดด้วยสวิตช์” แถวต่าง ๆ จะสว่างขึ้นทีละแถว

สวิตช์ AAC ที่ใช้กันทั่วไปทำงานเหมือนสองปุ่มนี้ ความเร็วตั้งได้ระหว่าง 0.5 ถึง 4 วินาที

24 สัญญาณเสียง

นอกจากนี้ Temia ยังอ่านแถวที่กำลังสว่างเบา ๆ ก่อนถูกเลือกได้ ซึ่งช่วยได้เมื่อสายตา ไม่ดีและระหว่างการกวาด

12. แป้นพิมพ์ ประโยค และเต็มจอ

25 แป้นพิมพ์ที่เดาคำได้

สำหรับเด็กที่อ่านออกเขียนได้ สัญลักษณ์แป้นพิมพ์ด้านบนจะเปิดหน้าจอสำหรับเขียน คำแนะนำ จะปรากฏเหนือแป้นพิมพ์และเข้ากับผู้ใช้มากขึ้นทุกครั้งที่ใช้ แอปเรียนรู้อยู่ในเครื่อง เท่านั้น “โหมดไม่ระบุตัวตน” จะปิดการเรียนรู้นี้

26 เก็บประโยคที่ใช้บ่อย

สัญลักษณ์รูปดาวพาไปยัง “ประโยคของฉัน” เก็บประโยคที่ต้องใช้บ่อยไว้ เช่น “หนูหิว” “หนูเบื่อ” “หนูออกไปข้างนอกได้ไหม” แตะครั้งเดียวก็อ่านออกเสียง กดค้างเพื่อลบ

27 แสดงตัวใหญ่และเรียกความสนใจ

หน้าจอสำหรับเขียนมีตัวช่วยประจำวันสองอย่าง “แสดงตัวใหญ่” จะแสดงข้อความเต็มจอ (มี ประโยชน์ในที่เสียงดัง) ส่วนปุ่มกระดิ่งจะพูดว่า “ขอโทษนะคะ!” เพื่อเรียกความสนใจ

13. ใช้แบบไม่ต่อเน็ตและการติดตั้ง

28 เพิ่มลงในหน้าจอหลัก

เปิด temia.online บนโทรศัพท์หรือแท็บเล็ตแล้วเลือก “เพิ่มลงในหน้าจอ หลัก” ในเมนูของเบราว์เซอร์ จากนั้น Temia จะเปิดด้วยไอคอนของตัวเองเหมือนแอปทั่วไป โดยไม่มีแถบที่อยู่

29 ทำงานโดยไม่มีอินเทอร์เน็ต

ในการเข้าครั้งแรก Temia จะดาวน์โหลดทุกอย่างที่ต้องใช้ลงเครื่อง หลังจากนั้นแอปจะเปิด และพูดได้โดยไม่ต้องเชื่อมต่อ ทั้งในรถ ในป่า ในโรงพยาบาล ส่วนบัตรของคุณนั้นเก็บอยู่ ในเครื่องอยู่แล้ว

14. ข้อแนะนำจากงาน AAC

ลำพังแอปอย่างเดียวไม่ทำให้เกิดการสื่อสาร หลักการเหล่านี้พิสูจน์แล้วว่าได้ผลในการ สื่อสารทดแทนและเสริม

ทำให้ดู อย่าสอบ

ขณะที่คุณพูด ให้ใช้กระดานไปด้วย พูดไปแตะไป ฉัน – ดื่ม เด็กเรียนรู้ ภาษาจากการเห็นคนอื่นใช้ ผู้เชี่ยวชาญเรียกสิ่งนี้ว่า การทำแบบให้ดู

อย่าทำให้เป็นการสอบ

คำถามอย่าง “หมาอยู่ไหน ชี้หมาให้ดูซิ” เปลี่ยนเสียงของเด็กให้กลายเป็นข้อสอบ ดีกว่านั้น คือทำอะไรด้วยกันแล้วพูดคุยถึงสิ่งนั้น

อยู่ใกล้มือเสมอ

กระดานควรอยู่ในระยะเอื้อมตลอดทั้งวัน ทั้งตอนกินข้าว ในรถ บนเตียง เสียงของใครก็ไม่ได้ ถูกเก็บใส่ลิ้นชัก

ทุกการสื่อความมีค่า

แม้แต่การแตะที่ดูสุ่ม ๆ ก็เป็นความพยายามจะสื่อสาร ให้ตอบสนองราวกับว่าเด็กได้พูดอะไร บางอย่าง เพราะนั่นคือสิ่งที่เขาทำจริง ๆ

เริ่มจากน้อย

เริ่มจากคำหลักไม่กี่คำ (ฉัน อยาก อีก เสร็จแล้ว ไม่) แล้วค่อย ๆ เปิดบัตรเพิ่ม ตามเวลา ระหว่างนั้นตำแหน่งต่าง ๆ ยังคงเดิม

Temia ไม่ใช้แทนคำแนะนำจากผู้เชี่ยวชาญ สำหรับการเลือกระบบสื่อสารที่เหมาะสม การวางแผนสนับสนุน และเรื่องแหล่งทุน โปรดติดต่อ ศูนย์ให้คำปรึกษาด้าน AAC นักแก้ไขการพูดและภาษา หรือศูนย์เด็กเฉพาะทาง