Temia AAC

Handleiding

Van de eerste kaart tot een bord op maat van uw kind, in ongeveer 15 minuten.

Inhoud

  1. De app starten
  2. Spreken: woorden en zinnen
  3. Mappen gebruiken
  4. Bewerkmodus openen
  5. Een kaart wijzigen
  6. Nieuwe kaarten en mappen
  7. Verbergen in plaats van verwijderen
  8. Stem, snelheid en taal
  9. Profielen voor meerdere kinderen
  10. Back-up en overzetten
  11. Toegankelijke bediening
  12. Toetsenbord, zinnen en groot beeld
  13. Offline gebruiken en installeren
  14. Tips uit de praktijk

1. De app starten

1 Openen

Ga naar temia.online of start de geïnstalleerde app. Aanmelden is niet nodig: bij de eerste start wordt automatisch een profiel met een volledige woordenschat aangemaakt.

Temia herkent de taal van uw apparaat. Staat uw tablet op Nederlands, dan zijn interface en kaarten meteen Nederlands.

2 Welkomstvenster

Bij de allereerste start verschijnt een korte uitleg met de belangrijkste handelingen. Met «Laten we praten!» verdwijnt die definitief.

2. Spreken: woorden en zinnen

3 Eén woord uitspreken

Tik op een kaart. Het woord wordt meteen uitgesproken en verschijnt bovenaan in de zinbalk.

4 Een zin maken

Tik meerdere kaarten na elkaar aan, bijvoorbeeld ik, willen, drinken. Alle woorden verzamelen zich in de zinbalk.

ik
willen
drinken

Een tik op de zinbalk spreekt de hele zin uit.

5 Corrigeren

Rechts in de zinbalk staan twee symbolen: de backspace haalt het laatste woord weg, de prullenbak leegt de hele balk.

3. Mappen gebruiken

6 Een map openen

Aan de rechterrand van de startpagina staan grijze kaarten met een rand: de mappen (eten, drinken, gevoelens, mensen, dieren, spelen, kleding, lichaam, thuis, plekken, school, kleuren en getallen). Eén tik opent ze.

Na de keuze van een woord keert de app automatisch terug naar de startpagina, zodat de meest gebruikte woorden altijd één tik ver zijn.

7 Terug naar de startpagina

In een map verschijnt linksboven een huissymbool. Daarmee komt u altijd terug.

4. Bewerkmodus openen

8 Op het slotje tikken

Rechtsboven staat een slotje. Na invoer van de pincode 1234 schakelt de app over naar de bewerkmodus, herkenbaar aan de gekleurde balk onder de koptekst.

De pincode voorkomt dat het kind tijdens het communiceren per ongeluk kaarten verandert. Het is geen veiligheidsslot, maar een struikelbeveiliging.

De bewerkmodus eindigt vanzelf. Na het sluiten van de app is de gewone spreekmodus weer actief, zodat een kind nooit per ongeluk in de bewerkmodus belandt.

5. Een kaart wijzigen

9 Op de kaart tikken

Tik in de bewerkmodus op een kaart. Er opent een venster met alle instellingen:

10 Een symbool kiezen

Met «Symbool kiezen» doorzoekt u ongeveer 3.400 meegeleverde symbolen. Typ een term (de symbolen hebben Engelse namen, zoals dog, car, bed) en kies een afbeelding.

11 Een eigen foto gebruiken

Eigen foto's zijn nog duidelijker: de echte knuffel, de eigen oma, de beker uit de keuken. Via «Uit de galerij» kiest u een afbeelding van het apparaat; in de Android- en iPhone-apps is er ook «Foto maken».

Tik tot slot op Opslaan.

6. Nieuwe kaarten en mappen maken

12 Op de plus-kaart tikken

In de bewerkmodus toont elke vrije plek een kaart met een plusteken. Is een pagina vol, dan voegt de app automatisch een lege rij toe.

13 Kaart of map?

De vraag «Wat wil je toevoegen?» verschijnt:

Voer het label in en bevestig met «Aanmaken». Het symbool voegt u daarna toe door op de nieuwe kaart te tikken.

14 Een map binnengaan

In de bewerkmodus heeft elke mapkaart rechtsonder een mapsymbool. Daarmee gaat u naar binnen en maakt u daar verdere kaarten en verdere mappen, zo diep genest als u wilt.

Zo ontstaan bijvoorbeeld: Mijn familieOpa en oma, of KinderopvangKring.

7. Verbergen in plaats van verwijderen

15 Het oogsymbool gebruiken

In de bewerkmodus heeft elke kaart rechtsboven een oog. Daarmee wordt de kaart verborgen: voor het kind verdwijnt ze, maar haar plek blijft gereserveerd.

Waarom niet verwijderen? Kinderen leren de plaats van kaarten als bewegingspatroon, vergelijkbaar met blind typen. Verschuiven de kaarten, dan moet alles opnieuw worden geleerd. Begin daarom met weinig zichtbare kaarten en toon er geleidelijk meer, in plaats van ze te verplaatsen.

8. Stem, snelheid en taal

16 Instellingen openen

Het tandwiel rechtsboven opent de instellingen. Daar vindt u:

De stemmen komen van het apparaat, niet van ons. Klinkt een stem onnatuurlijk, installeer dan extra taalpakketten in de systeeminstellingen. Onder Windows klinken de «Natural»-stemmen in Microsoft Edge veel beter; onder Android helpen de Google-spraakservices.

9. Profielen voor meerdere kinderen

17 Nieuw profiel aanmaken

In de instellingen onder «Profielen» maakt u met «Nieuw profiel» een extra woordenschat aan: voor broers en zussen, of voor meerdere kinderen van een klas die één tablet delen. Elk profiel heeft eigen kaarten, eigen taal en eigen stem.

Wisselen kost één tik op de naam.

10. Back-up en overzetten

18 Profiel exporteren

«Profiel exporteren» maakt een bestand met alle kaarten, pagina's, zinnen en instellingen. Bewaar dat bestand: het is uw back-up als het apparaat verloren gaat of de browseropslag wordt gewist.

19 Profiel importeren

«Profiel importeren» leest zo'n bestand weer in, ook op een ander apparaat. De import maakt altijd een nieuw profiel aan en overschrijft nooit bestaande gegevens.

20 Cloudsynchronisatie (vrijwillig)

Wie wil, maakt een gratis account aan en zet profielen in de cloud. Dezelfde woordenschat kan dan op meerdere apparaten worden geladen – handig als thuis en school hetzelfde bord willen gebruiken. Elke back-up krijgt een deelcode voor begeleiders. Zonder account verlaat geen enkel gegeven het apparaat.

21 Uitwisseling met andere programma's

Onder «Borden uitwisselen» exporteert u het bord in het open Open Board Format (.obz) of importeert u borden uit andere OC-programma's zoals CoughDrop of Cboard. Uw woordenschat is van u en blijft verplaatsbaar.

11. Toegankelijke bediening

22 Aanraakduur

Voor kinderen met onrustige handen: stel een houdtijd in (0 tot 1.000 milliseconden). Een tik telt pas als de vinger lang genoeg blijft liggen; per ongeluk strijken wordt genegeerd.

23 Scannen met externe schakelaars

Voor kinderen die niet gericht kunnen aanwijzen: schakel «Scannen» in. De rijen worden na elkaar gemarkeerd.

Gangbare OC-schakelaars gedragen zich als deze toetsen. De snelheid stelt u in tussen 0,5 en 4 seconden.

24 Auditieve hints

Temia kan de gemarkeerde rij bovendien zachtjes aankondigen voordat er gekozen wordt – handig bij een visuele beperking en tijdens het scannen.

12. Toetsenbord, zinnen en groot beeld

25 Toetsenbord met woordvoorspelling

Voor kinderen die lezen en schrijven: het toetsenbordsymbool rechtsboven opent een schrijfweergave. Boven het toetsenbord verschijnen suggesties die met elk gebruik beter passen; de app leert uitsluitend op het apparaat. Met «Incognito» schakelt u het leren uit.

26 Veelgebruikte zinnen opslaan

Het stersymbool leidt naar «Mijn zinnen». Daar bewaart u zinnen die vaak nodig zijn: «Ik heb honger», «Ik verveel me», «Mag ik naar buiten alsjeblieft?». Eén tik spreekt ze uit, lang indrukken verwijdert ze.

27 Groot tonen en aandacht vragen

De toetsenbordweergave heeft twee praktische hulpjes: «Groot tonen» zet de tekst schermvullend (handig in lawaai) en de belknop zegt «Pardon!» om aandacht te krijgen.

13. Offline gebruiken en installeren

28 Aan het beginscherm toevoegen

Open temia.online op telefoon of tablet en kies «Toevoegen aan beginscherm» in het browsermenu. Temia start dan met een eigen pictogram als een gewone app, zonder adresbalk.

29 Werken zonder internet

Bij het eerste bezoek laadt Temia alles wat nodig is naar het apparaat. Daarna start en spreekt de app zonder verbinding: in de auto, in het bos, in het ziekenhuis. Uw kaarten staan toch al lokaal opgeslagen.

14. Tips uit de praktijk

Een app alleen maakt nog geen communicatie. Deze uitgangspunten hebben zich in de ondersteunde communicatie bewezen:

Voordoen in plaats van overhoren

Gebruik het bord zelf terwijl u praat: tik ikdrinken mee terwijl u het zegt. Kinderen leren taal doordat ze anderen die zien gebruiken. Vakmensen noemen dat modelling.

Geen toetssituatie

Vragen als «Waar is de hond? Wijs de hond eens aan!» maken van de stem van het kind een proefwerk. Beter: samen iets beleven en dat becommentariëren.

Altijd beschikbaar

Het bord hoort de hele dag binnen bereik te zijn: aan tafel, in de auto, in bed. Niemands stem wordt opgeborgen.

Elke uiting telt

Ook schijnbaar willekeurige reeksen tikken zijn pogingen tot communicatie. Reageer alsof het kind iets heeft gezegd, want dat is precies wat het deed.

Klein beginnen

Begin met enkele kernwoorden (ik, willen, meer, klaar, nee) en toon met de tijd meer kaarten. De posities blijven daarbij gelijk.

Temia vervangt geen professioneel advies. Voor de keuze van het juiste communicatiesysteem, voor de begeleidingsplanning en voor vragen over financiering kunt u terecht bij een OC-adviescentrum, bij logopedie of bij een gespecialiseerd centrum.

Nu uitproberen